.

 

 
گزيده اربعين حديث امام خميني(ره) (استاد گرامي خانم زهره بروجردي)    

  جلسه1  (حديث اول: جهاد با نفس

 

كتاب اربعين حديث حضرت امام خمينی(ره) شرح احاديث وارد شده از حضرات معصومين است که سی‌وسه حديث اول مربوط به اخلاقيات و هفت حديث ديگر در باب اعتقادات می‌باشد.

حضرت امام(ره) در شروع اين کتاب خدا را ستايش می‌کند و می‌فرمايد خداوندا! آينه دل را به نور اخلاص روشنی‌بخش و زنگار شرک و دوبينی را از لوحِ دل پاک گردان و شاهراه سعادت و نجات را به اين بيچارگان بيابان حيرت و ضلالت بنما و ما را به اخلاق کريمانه متخلّق فرما.

حديث اول از کتاب اربعين حديث:

امام صادق(ع) می‌فرمايند: «أَنَّ النَّبِيَّ (ص) بَعَثَ بِسَرِيَّةٍ فَلَمَّا رَجَعُوا قَالَ مَرْحَباً بِقَوْمٍ قَضَوُا الْجِهَادَ الْأَصْغَرَ وَ بَقِيَ الْجِهَادُ الْأَكْبَرُ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَا الْجِهَادُ الْأَكْبَرُ قَالَ جِهَادُ النَّفْسِ» (بحارالانوار، ج‏19، ص 182)

امام صادق(ص) فرمودند: پيامبر(ص) گروهی را به جنگ فرستاد که خود پيامبر(ص) در آن جنگ حضور نداشت وقتی سپاه برگشت پيامبر(ص) به آنها خوش آمد گفتند و فرمودند: خوش آمدند گروهی که جهاد اصغر را به پايان رساندند اما جهاد اکبر هنوز بر عهده آنهاست. سوال شد جهاد اکبر چيست؟ حضرت فرمودند: جهاد نفس.

حديث اول در باب جهاد نفس است.

امام(ره) نکته‌ای را به عنوان مقدمه ذکر می‌کند و می‌فرمايد: انسان عوالم و نشئه‌های مختلف دارد اما قطعاً دو عالم و دو نشئه را داراست يک نشئه ظاهری و مُلکی که از انسان در اين عالم ديده می‌شود و محسوس است و يک نشئه باطنی و ملکوتی که نامحسوس است.

در حقيقت يک وجود داريم که مربوط به عالم ماده است که همان بدن خاکی است و يک وجود مربوط به عالم دیگر که روح است « قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي» « روح از امر پروردگار من است» (سوره مبارکه اسراء آيه 85)

و در عين اينکه انسان دو نشئه و دو عالم دارد اما مقامات و درجات مختلفی را داراست به همين جهت می‌فرمايند: درجات انسان گاهی به هفت قسمت تقسيم شده است:

هفت شهر عشق را عطار گشت                          ما هنوز اندر خم يک کوچه‌ايم.

1- نفس 2- عقل 3- قلب 4- روح 5- سِر 6- خفی 7- اخفا ...

گروهی آن را چهار قسمت دانسته‌اند و گفته‌اند: سرّ و علن «پنهان و آشکار» که اين دو هر يک ظاهری و باطنی دارد.

و گاهی آن را به سه قسمت تقسيم می‌کنند 1- نفس نباتی 2- نفس حيوانی  3- نفس انسانی.

نفس نباتی تنها رشد و نمو دارد، نفس حيوانی قوای مختلف را داراست و نفس انسانی بالاترين درجه‌ای است که فرد را به وصال محبوب می‌رساند و در ادامه امام(ره) می‌فرمايند...

هديه به پيشگاه عالم آل محمد صلي الله عليه و آله صلوات







محتوای مرتبط